Logo Universiteit Utrecht

YOUth

Hoe nemen we lichaamsmateriaal af?

Als je meedoet aan YOUth vragen we je of we lichaamsmateriaal mogen afnemen bij jou en je kind. Hier lees je hoe dat in zijn werk gaat.

Bloed

Onze (theoretisch en praktisch opgeleide) medewerkers nemen bloed af uit je elleboogholte, terwijl je in een comfortabele stoel zit. Je kunt zelf aangeven in welke arm je liever geprikt wilt worden. De medewerker legt een strakke band aan om je bovenarm en ontsmet het gebied rondom de ader. Daarna prikt hij of zij je ader aan met een naald.

Kinder Kennis Centrum 08 2015-091

Bij zwangere vrouwen nemen wij 3 buisjes bloed af, bij de partners 1 buisje bloed. Wanneer de buisjes zijn gevuld kan de naald eruit en plakken we een pleister op. Soms ontstaat door de bloedafname een blauwe plek. Voor dit onderzoek hoef je niet nuchter te zijn.

Vind je bloedprikken eng of ben je bang om flauw te vallen? Meld dit dan aan de onderzoeksmedewerker. Wij nemen je angst serieus en nemen de tijd om je zo veel mogelijk op je gemak te stellen en te begeleiden. Als je liever niet geprikt wilt worden kun je nog steeds meedoen aan YOUth.

Na de geboorte van je kind neemt de verloskundige wat bloed uit de navelstreng. Hier merken jij en je baby niets van.

In bloed meten we hormonen, voedingsstoffen en erfelijke eigenschappen. Lees ook het antwoord van Professor Bovenkamer op de vraag: Waarom prikken jullie bloed?

Wangslijmvlies

Kinder Kennis Centrum 08 2015-099

We nemen wangslijmvlies af bij beide ouders en bij jullie kind. De onderzoeksmedewerker wrijft met een wattenstaafje ongeveer 10 seconden tegen de binnenkant van beide wangen. Hierdoor komen er wangslijmvliescellen op het wattenstaafje, dat we vervolgens in een plastic buisje doen. Dit onderzoek doet geen pijn. We vragen je een uur van tevoren niet te eten of drinken, omdat anders de kans bestaat dat we niet genoeg cellen kunnen verzamelen.

Met wangslijmvlies meten we geslachtshormonen, en doen we zogenaamd epigenetisch onderzoek. Simpel gezegd: erfelijk materaal kan worden aan- of uitgezet worden door wat er in je omgeving gebeurt. Dit kun je zien aan het DNA dat we uit wangslijmvlies halen.

Haar

Kinder Kennis Centrum 08 2015-301

We knippen bij 30 weken zwangerschap met een klein schaartje een plukje haar af bij de moeder. We knippen het iets onder de kruin af, zodat de rest van je haar eroverheen valt. Er is na afloop dus niets van te zien. Heb je weinig of heel kort haar? Dan knippen we niets af. Zodra je kindje genoeg haar heeft, knippen we daar op de onderzoeksdagen ook een klein stukje van af.

In haar meten we het stresshormoon cortisol, en blootstelling aan (schadelijke) stoffen tijdens de zwangerschap.

Wat gebeurt er met mijn lichaamsmateriaal?

YOUth slaat wangslijmvlies en ander lichaamsmateriaal op in de Centrale Biobank van het UMC Utrecht: een opslagplaats voor menselijk materiaal zoals buisjes bloed, speeksel of haar. Deze organisatie registreert en beheert verschillende biobanken, bewaakt de kwaliteit van het materiaal en bewaart het veilig voor onbeperkte tijd. Het materiaal blijft zo beschikbaar voor toekomstig onderzoek.

Welke vragen wetenschappers met het materiaal gaan beantwoorden weten we nog niet. Ons onderzoeksgebied ontwikkelt zich erg snel. Vragen die we nu hebben, zijn straks mogelijk alweer achterhaald. De onderzoeksvragen moeten wel altijd gaan over de ontwikkeling van hersenen en/of gedrag. Ook moet de vraag passen binnen de toestemming die je ons hebt gegeven. Een onafhankelijke commissie ziet daarop toe.

Lees ook